EEN WERELDBEROEMD ORGEL

Zijn muzikale voorkeur was anders. Voor Pieter van Dijk, stadsorganist van Alkmaar, waren het niet de stromingen die eind jaren zestig, begin jaren zeventig zijn leeftijdsgenoten in hun greep hadden. Voor hem geen Rock ’n Roll, soul, funk, pop, of punk. Orgelmuziek, dát deed zijn hart sneller kloppen.

Pieter van Dijk groeide op als zoon van een huisarts in een gematigd christelijk gezin in Arnhem. Klassieke muziek was er ruimschoots vertegenwoordigd. “Thuis hadden we een pijporgel,” vertelt hij, “een prachtig instrument en ik niets liever dan orgellessen.”

Het Hagerbeer/Schnitger-orgel in de Grote Kerk in Alkmaar speelt een bijzondere rol binnen de orgelwereld. “Veel mensen die organist willen worden, zijn geïnspireerd geraakt dankzij de klank van het Alkmaarse orgel.” vertelt Pieter. Helmut Walcha (1907-1991) was een wereldberoemde organist. Duits en blind. Tijdens een vakantie in Bergen werd Walcha uitgenodigd om het Alkmaarse orgel te komen beluisteren vanwege zijn prachtige klank. Walcha, in vakantiestemming, wimpelde het aanbod vriendelijk af. “Wanneer het morgen regent, kom ik misschien wel even langs.” Dankzij de weergoden bespeelde hij de volgende dag het orgel in de Grote Kerk. Het was liefde op het eerste gezicht en dus nam Walcha in de Grote Kerk ‘Die Kunst der Fuge’ van Bach op. Het was 1956 en destijds werden de straten rondom de kerk nog afgezet voor dergelijke gebeurtenissen. Niets mocht de prachtige klank van het orgel verstoren. “Deze Alkmaarse opname wordt vaak genoemd door studenten wanneer ik hen vraag waarom ze gekozen hebben voor het orgel.” aldus Pieter van Dijk.

Ik wil de mensen de schoonheid van het orgel laten ervaren

Zijn eerste orgellessen kreeg Pieter op z’n vijftiende. Op advies leerde hij eerst goed piano spelen. Een gedegen technisch fundament om uiteindelijk de stap te kunnen zetten naar ‘de koning der instrumenten’. Vandaag de dag geeft hij zelf les aan de conservatoria van Amsterdam en Hamburg. Meer dan eens neemt hij zijn Sweelinck studenten mee naar Alkmaar waar zij ons prachtige orgel mogen bespelen. “Een beetje geluk moet je hierbij wel hebben,” vertelt Van Dijk, “orgels kunnen namelijk behoorlijk weerbarstig zijn. De ene dag speelt een orgel heel licht terwijl er een dag later bijna geen beweging in te krijgen is. Een orgel is bijzonder gevoelig voor luchtvochtigheid en weersinvloeden.”

Pieter is een man met een missie. Hij wil mensen de schoonheid van het orgel laten ervaren. Zo organiseert hij bijvoorbeeld jaarlijks in samenwerking met Artiance een jeugdconcert om jongeren in aanraking te laten komen met het orgelspel. Van Dijk beseft dat zijn missie niet gemakkelijk is. “Jongeren zijn zeker enthousiast te krijgen voor het bespelen van het orgel, echter de tijd zit niet mee. De associaties met het orgel zijn voor veel mensen gekoppeld aan hun jeugd en het soms gedwongen verblijf in de wekelijkse kerkbanken. Het orgel is hierdoor soms een soort muzikale boeman.”

Voor Pieter ontstaan de mooiste momenten wanneer hij alleen in de Grote Kerk is om te repeteren en concerten voor te bereiden. Dan spreek de musicus met zijn instrument en ontstaat er een eenheid.

“Mensen vergeten wel eens dat ook ik veel moet trainen om op niveau te blijven. Het zijn voor mij de mooiste momenten wanneer ik alleen met het orgel ben en mag spreken met het instrument. Het orgel en ik worden dan een eenheid. Dat zijn de mooiste momenten.”

“Veel mensen die organist willen worden, zijn geïnspireerd geraakt dankzij de klank van het Alkmaarse orgel”

Colofon

Fotografie:

Tekst:

Social Media:

Dank aan pin12.nl voor het sponsoren van deze fotoreportage:

banner Pin 12 webdevelopment SEO security

Alle foto's op deze website zijn auteursrechtelijk beschermd. Gebruik uitsluitend onder voorwaarden.